Thị trường đang quay lưng với nhóm công nghệ?

Trong những tuần gần đây, có thể thấy rõ sự suy yếu của các công ty công nghệ, ngoại trừ nhóm nhà sản xuất chip bán dẫn. Kể từ tháng 3 năm nay, cổ phiếu của nhóm này đã mang lại mức sinh lời lên tới ba chữ số, trong khi các hyperscaler lại mất từ vài phần trăm đến hàng chục phần trăm giá trị vốn hóa chỉ trong vòng một tháng qua.

Liệu diễn biến của hai nhóm này không nên gắn liền với nhau trong bối cảnh làn sóng đầu tư vào AI?

Bài toán kiếm tiền

Các khoản đầu tư khổng lồ vào AI của những tập đoàn công nghệ hàng đầu Mỹ đòi hỏi phải có sự biện minh thuyết phục dưới dạng khả năng tạo doanh thu thực tế. Điều này phải thực sự diễn ra nếu thị trường muốn duy trì các chỉ số ở vùng đỉnh. Chính sự lung lay trong niềm tin vào khả năng kiếm tiền từ AI đang tạo áp lực lên thị trường. Bằng cách nào?

Cho đến khi các báo cáo tài chính tiếp theo được công bố, phần lớn thị trường chỉ có thể suy đoán. Tuy nhiên, hiện nay đã có những đơn vị tổng hợp dữ liệu chuyên biệt giúp chỉ ra AI đang gặp khó khăn trong việc kiếm tiền ở đâu và ở mức độ nào. Một trong số đó là Silicon Data LLM Spending Index.

Nguồn: Bloomberg Finance Lp.

Như có thể thấy, trong những tháng gần đây, chỉ số này có mức tương quan rất cao với định giá của các công ty hyperscaler. Đây là một trong những chỉ báo gián tiếp và cũng là tín hiệu sớm phản ánh xu hướng chi tiêu cho AI. Gần đây, chỉ số này đã giảm mạnh, kéo theo sự suy yếu của toàn bộ nhóm công nghệ. Trong khi đó, các công ty bán dẫn vẫn duy trì kết quả tích cực vì họ kiếm tiền từ việc cung cấp phần cứng, chứ không phải trực tiếp từ AI. Hiện nay, ngành AI đang dần hình thành một cấu trúc "hai tốc độ", gồm AI "cơ bản" (low-end) và AI "cao cấp" hoặc "frontier". Khi phân tích xu hướng về giá và năng lực của các mô hình LLM, có thể thấy rằng dù các mô hình AI cao cấp (như Fable, Mythos, ChatGPT 5.5, v.v.) sở hữu khả năng ấn tượng, thì chi phí sử dụng cũng rất đắt đỏ. Trong khi đó, các mô hình AI phổ thông đang trải qua một giai đoạn siêu giảm phát về giá (hyperdeflation) một cách có chủ đích. Vì vậy, ngày càng nhiều doanh nghiệp hạn chế sử dụng AI cao cấp và chuyển sang các mô hình AI giá rẻ hơn, vốn đã đủ đáp ứng phần lớn nhu cầu thực tế.

Tiền lệ và triển vọng

Việc chuyển sang các mô hình rẻ hơn và tối ưu chi phí không phải là điều mới mẻ; điều này đã được phản ánh trong biểu đồ trước đó. Những đợt tăng và giảm mạnh từng xuất hiện ngay từ quý I năm nay và trùng khớp với các nhịp bán tháo của nhóm hyperscaler.

Một đặc điểm của quy luật cung – cầu là, nếu không có các yếu tố ngoại sinh (chẳng hạn như chi phí logistics), khi giá tiến dần về 0 thì nhu cầu sẽ có xu hướng tiến tới vô hạn. Token AI là một trong những ví dụ gần nhất với mô hình lý thuyết này trong thực tế.

Nguồn: Bloomberg Finance Lp. 

Nếu chi phí tiếp tục giảm, như kỳ vọng từ thế hệ vi xử lý Blackwell mới (các chuyên gia của SemiAnalysis cho rằng chi phí có thể giảm tới khoảng 99%), thì có thể kỳ vọng rằng các doanh nghiệp sẽ dần thích nghi với môi trường mới. Các giải pháp dựa trên AI sẽ dịch chuyển lên những mắt xích có giá trị gia tăng cao hơn trong chuỗi tạo giá trị, cải thiện biên lợi nhuận và theo thời gian sẽ mở đường cho những làn sóng chi tiêu mới dành cho token AI. Tuy nhiên, quá trình này cần thời gian — điều mà nhiều nhà đầu tư hiện không có đủ kiên nhẫn để chờ đợi. Biểu đồ cũng cho thấy định giá cổ phiếu vẫn đang có độ trễ so với chính chỉ số chi tiêu AI. Những lo ngại về khả năng kiếm tiền từ AI có thể sẽ còn kéo dài và thị trường vẫn còn dư địa để điều chỉnh thêm. Tuy nhiên, đợt bán tháo hiện tại giống như một gờ giảm tốc (speed bump) của chu kỳ tăng giá AI hơn là một bức tường chặn đứng xu hướng. Phép thử thực sự đối với luận điểm đầu tư vào AI nhiều khả năng sẽ diễn ra vào cuối năm nay hoặc đầu năm tới. Một yếu tố quan trọng trong quá trình này sẽ là bản cáo bạch IPO của Anthropic và OpenAI, có thể được gửi tới các nhà đầu tư chỉ trong vài tuần tới.

MSF.US (D1)

Cổ phiếu Microsoft hiện chỉ còn cách vùng kháng cự cực kỳ quan trọng quanh 300 USD khoảng 5%. Đây là khu vực từng nhiều lần được kiểm định trong các đợt giảm vào đầu năm 2025 và 2026. Quan sát diễn biến giá trong quá khứ có thể thấy mô hình "death cross" (giao cắt tử thần) — một tín hiệu kỹ thuật mang tính tiêu cực mạnh. Tuy nhiên, trong trường hợp của Microsoft, tín hiệu này lại xuất hiện gần cuối nhịp giảm thay vì báo hiệu một đợt lao dốc sâu hơn. Với sức mạnh của vùng kháng cự quanh 300 USD, có thể kỳ vọng kịch bản tương tự sẽ lặp lại trong lần này. Nguồn: xStation5

Kamil Szczepański

Financial Market Analyst at XTB